Fréttabréf #821

Málþingið GJALDSKYLDA – þjónustugjöld eða þjórfé? Gjaldtaka á ferðamannastöðum – hlutverk, ábyrgð, réttindi og skyldur sem fór fram í Þjóðgarðsmiðstöðinni á Hellissandi 17 febrúar s.l. var sótt af fjölbreyttum hópi hagaðila.

Auk frummælenda og aðstandenda málþingsins mættu fulltrúar Ferðamálastofu, Umhverfisráðuneytis, SAF, ferðaþjónustufyrirtækja, þjóðgarða, innheimtufyrirtækja, landeigenda, bæjarstjórar, sveitarstjórnarfólk og almennir íbúar. Breidd hópsins endurspeglar hversu víðtæk áhrif þessi umræða hefur á samfélagið.

Á undanförnum árum hefur fjölgun ferðafólks og aukin umferð, þar á meðal skipulagðar hópferðir leitt til aukins álags á náttúrustaði um land allt. Uppbygging göngustíga, bílastæða og aðstöðu, aukin landvarsla, öryggismál og daglegt viðhald kallar á skýra ábyrgð og stöðugt fjármagn til að tryggja sjálfbærni þessara staða.

Í erindum og umræðum var fjallað um mismunandi leiðir til fjármögnunar og hvort og hvernig bein gjaldtaka á staðnum sjálfum geti verið hluti af lausninni. Þrátt fyrir ólík sjónarmið var skýr samhljómur um mikilvægi þess að móta sanngjarnan, gagnsæjan og fyrirsjáanlegan ramma sem tryggi uppbyggingu, rekstur og vernd náttúrustaða með sjálfbærum hætti.

Sérstök áhersla var lögð á að íslensk náttúra er kjarninn í ímynd og aðdráttarafli fyrir áfangastaðinn Ísland. Vernd hennar, ábyrg umgengni og jákvæð upplifun gesta eru því forsendur þess að landið haldi stöðu sinni og ímynd til framtíðar, sem eftirsóttur áfangastaður fyrir einstaka náttúruupplifun.

Jafnframt var bent á að mikilvægt er í þessu samhengi að taka tillit til samkeppnisstöðu íslenskrar ferðaþjónustu og huga vel að þolmörkum atvinnugreinarinnar. Umræðan snerist því um hvernig hægt er að finna raunhæft jafnvægi milli verndar, ábyrgðar og sjálfbærrar nýtingar áfangastaðarins.

Málþingið markar mikilvægt skref í átt að heildstæðari og opnari umræðu um þetta viðfangsefni.

Hér má sjá nánar um málþingið og erindin sem voru flutt þar